Niet alle wespen zijn groot en opvallend geel-zwart. In Nederland komen ook verschillende kleine wespensoorten voor. Sommige zijn slechts enkele millimeters groot en worden daardoor regelmatig verward met vliegjes, mieren of andere insecten. Gelukkig zijn de meeste kleine wespen ongevaarlijk voor mensen.
Wat zijn kleine wespen?
De term “kleine wespen” wordt gebruikt voor verschillende soorten wespen die kleiner zijn dan de bekende gewone wesp.
Hieronder vallen bijvoorbeeld:
- Grondwespen/ graafwespen
- Sluipwespen
- Metselwespen
- Solitaire wespen
- Kleine veldwespen
Veel van deze soorten leven alleen en bouwen geen grote kolonies.
Zijn kleine wespen gevaarlijk?
In de meeste gevallen niet.
Veel kleine wespen:
- Zijn niet agressief
- Vermijden contact met mensen
- Kunnen nauwelijks steken
- Verdedigen geen groot nest
Daardoor veroorzaken ze aanzienlijk minder overlast dan gewone wespen.
Kleine wespen in de grond
Een veelvoorkomende vraag is waarom er kleine wespen uit de grond komen.
Vaak gaat het hierbij om:
- Graafwespen
- Zandwespen
- Solitaire wespen
Deze soorten maken kleine gangetjes in zandgrond of tussen bestrating.
U kunt ze herkennen aan:
- Kleine gaatjes in de grond
- Individuele wespen die af en aan vliegen
- Relatief rustige activiteit
In tegenstelling tot grondnesten van gewone wespen leven deze soorten meestal alleen en vormen ze geen grote kolonie.
Kleine wespen in huis
Kleine wespen in huis kunnen verschillende oorzaken hebben.
Mogelijke verklaringen zijn:
- Een klein nest in een muur of dakconstructie
- Wespen die via ventilatieopeningen binnenkomen
- Solitaire wespen die een schuilplek zoeken
- Sluipwespen die afkomen op andere insecten
Wanneer u slechts af en toe een kleine wesp ziet, is er meestal geen reden tot zorg.
Ziet u er dagelijks meerdere? Dan kan het verstandig zijn om te onderzoeken waar ze vandaan komen.
Kleine zwarte wespen
Veel mensen schrikken van kleine zwarte wespen omdat ze er anders uitzien dan de bekende geel-zwarte soorten.
Vaak gaat het om:
- Graafwespen
- Sluipwespen
- Spinnendoders
- Metselwespen
Deze soorten zijn meestal zwart of donkerbruin van kleur en hebben vaak een slank lichaam.
Ondanks hun uiterlijk zijn de meeste kleine zwarte wespen nuttige insecten die helpen bij het bestrijden van andere plaagdieren.
Waarom heeft u kleine wespen in de tuin?
Kleine wespen worden vaak aangetrokken door:
- Bloeiende planten
- Kale zandplekken
- Insecten als voedselbron
- Houtstapels of schuilplaatsen
In veel gevallen zijn ze juist een teken van een gezonde tuin.
Hebben kleine wespen nut?
Ja.
Veel kleine wespen spelen een belangrijke rol in het ecosysteem.
Ze helpen onder andere bij:
- Het bestrijden van rupsen
- Het verminderen van vliegen
- Het onder controle houden van bladluizen
- Bestuiving van planten
Daardoor zijn ze vaak eerder nuttig dan schadelijk.
Wanneer kunnen kleine wespen een probleem worden?
Hoewel de meeste soorten ongevaarlijk zijn, kan ingrijpen soms nodig zijn.
Bijvoorbeeld wanneer:
- Er sprake is van een nest in of rondom de woning
- De wespen veel overlast veroorzaken
- Er een allergie voor wespensteken aanwezig is
- Het aantal wespen sterk toeneemt
In zulke situaties is het verstandig om eerst vast te stellen met welke soort u te maken heeft.
Hoe herkent u het verschil met gewone wespen?
Gewone wespen zijn vaak:
- Geel-zwart gekleurd
- Groter gebouwd
- Actief rondom eten en drinken
- Agressiever bij verstoring van hun nest
Kleine wespen zijn doorgaans:
- Minder opvallend
- Minder agressief
- Solitair levend
- Minder geïnteresseerd in mensen
Dit verschil verklaart waarom kleine wespen meestal weinig overlast veroorzaken.
Kleine wespen zijn vaak nuttige insecten
Kleine wespen zijn meestal geen reden tot paniek. Veel soorten leven alleen, zijn niet agressief en helpen zelfs bij het bestrijden van andere insecten. Of het nu gaat om kleine wespen in de grond, kleine wespen in huis of kleine zwarte wespen, in de meeste gevallen vormen ze geen direct gevaar.
Pas wanneer er sprake is van een nest, toenemende overlast of een veiligheidsrisico is het verstandig om verder onderzoek te doen of maatregelen te nemen zoals wespen bestrijden of een wespennest verwijderen.

