Spinnendoder

De spinnendoder is een bijzondere wespensoort die bekendstaat om één opvallende eigenschap: het vangen van spinnen. In Nederland komen verschillende soorten spinnendoders voor. Ze leven solitair, bouwen geen grote kolonies en vormen zelden een gevaar voor mensen. Ondanks hun indrukwekkende uiterlijk zijn het nuttige insecten die een belangrijke rol spelen in de natuur.

Hoe herken je een spinnendoder?

Spinnendoders zijn aan meerdere kenmerken te herkennen:

• Kleur: De meeste soorten zijn zwart of donkerbruin. Sommige hebben rode, oranje of gele delen op het achterlijf of de poten.
• Vorm en grootte: Ze hebben een slank lichaam met lange poten en variëren meestal van ongeveer 10 tot 30 millimeter.
• Vleugels: De vleugels zijn vaak donker of lichtbruin gekleurd en vallen op tijdens het vliegen.
• Gedrag: Spinnendoders zie je regelmatig over de grond of tussen lage begroeiing lopen terwijl ze actief op zoek zijn naar spinnen.

In tegenstelling tot gewone wespen zijn spinnendoders niet geïnteresseerd in zoet eten of drinken en zul je ze nauwelijks tegenkomen bij terrassen of afvalbakken.

Waarom vangen spinnendoders spinnen?

Spinnen vormen het voedsel voor de larven van de spinnendoder. Een vrouwtje verlamt een spin met haar steek en sleept deze vervolgens naar een zelf gegraven nest of een geschikte schuilplaats. Daar legt zij een eitje op de spin, waarna de larve zich ontwikkelt met de spin als voedselbron.

Hoewel dit indrukwekkend klinkt, is het een volledig natuurlijk onderdeel van de levenscyclus van deze wespen.

Zijn spinnendoders gevaarlijk?

Nee, spinnendoders zijn over het algemeen niet gevaarlijk voor mensen. Ze zijn solitair en hebben geen groot nest dat verdedigd hoeft te worden. Daardoor zijn ze veel minder agressief dan gewone wespen of Duitse wespen.

Een steek is mogelijk wanneer een spinnendoder wordt vastgepakt of zich ernstig bedreigd voelt, maar dit komt zelden voor.

Moet je een spinnendoder bestrijden?

In vrijwel alle gevallen is bestrijding niet nodig. Spinnendoders helpen de populatie van spinnen op natuurlijke wijze in balans te houden en veroorzaken geen overlast in huis of tuin.

Zie je een spinnendoder rondvliegen of over de grond lopen, dan kun je deze het beste met rust laten. Alleen wanneer je twijfelt of je daadwerkelijk met een spinnendoder te maken hebt of wanneer een wesp voor gevaarlijke situaties zorgt, is het verstandig om een specialist te raadplegen.

Hoe herken je het nest van een spinnendoder?

Spinnendoders bouwen geen grote papierachtige wespennesten zoals gewone wespen.

Nestlocatie: De meeste soorten graven kleine gangen in zand of losse grond. Andere maken gebruik van bestaande holtes in hout, muren of tussen stenen.

Leefwijze: Spinnendoders leven solitair. Elk vrouwtje bouwt haar eigen nest en zorgt zelfstandig voor haar nakomelingen.

Voedselvoorraad: In iedere nestkamer wordt meestal één verlamde spin achtergelaten als voedsel voor de larve.

Kolonies: Grote kolonies komen niet voor. Daarom zie je nooit tientallen of honderden spinnendoders rondom één nest.

Wat is een spinnendoder?

De spinnendoder is een solitaire wesp die gespecialiseerd is in het vangen van spinnen. Ondanks zijn naam en indrukwekkende jachttechniek vormt deze wesp nauwelijks een risico voor mensen. Omdat spinnendoders geen grote kolonies vormen en bijdragen aan het natuurlijke evenwicht, is bestrijding vrijwel nooit nodig.